S-23 jest pełnym agonistą receptora androgenowego o ograniczonej tkankowej selektywności — jego silny agonizm obejmuje nie tylko mięsień i kość, lecz także tkanki androgenozależne typu prostata i pęcherzyki nasienne. Tkankowo-selektywne ligandy jak RAD-140 (Testolone), LGD-4033 (Ligandrol) czy Ostaryna projektowano tak, by efekt anaboliczny w mięśniu był wyraźniejszy niż w prostacie. W tym sensie S-23 jest najmniej „selektywny” w pierwotnym znaczeniu definicji SARM i bliższy profilowi pełnego androgenu — co czyni go modelowym odczynnikiem do badania granic koncepcji tkankowej selektywności.
S-23 60 caps
S-23 10 mg × 60 kapsułek to non-steroidalny SARM z klasy arylpropionamidów, pełny agonista receptora androgenowego o jednym z najwyższych powinowactw i ograniczonej tkankowej selektywności. Odczynnik Research Use Only do badań nad farmakologią receptora androgenowego i tkankową selektywnością SARM.
S-23 10 mg 60 kapsułek — non-steroidalny SARM, pełny agonista receptora androgenowego
- S-23: niesteroidowy selektywny modulator receptora androgenowego.
- 10 mg na kapsułkę; opakowanie 60 kapsułek.
- Odczynnik Research Use Only, nie produkt leczniczy.
Odczynnik chemiczny przeznaczony wyłącznie do badań laboratoryjnych (Research Use Only). Nie jest produktem leczniczym, suplementem diety ani środkiem spożywczym. Nie jest przeznaczony do stosowania u ludzi ani zwierząt. Sprzedaż wyłącznie dla zarejestrowanych jednostek badawczych i laboratoriów.
S-23 to non-steroidalny selektywny modulator receptora androgenowego (SARM) z klasy arylpropionamidów, opracowany w pierwszej dekadzie XXI wieku w zespole GTx Inc. (James T. Dalton, Amanda Jones i współpracownicy) jako kandydat do hormonalnej antykoncepcji męskiej. Klasyczna praca zespołu — Jones et al. 2009 (Endocrinology) — opisała w modelu szczurzym zdolność S-23 do odwracalnego hamowania spermatogenezy przy jednoczesnym utrzymaniu efektu anabolicznego w mięśniu i kości, co odróżniło ten związek od wcześniejszych ligandów arylpropionamidowych badanych przez ten sam ośrodek (Andarine/S-4, bicalutamide).
W kontekście chemicznym S-23 należy do rodziny arylpropionamidów — strukturalnych pochodnych niesteroidowego antyandrogenu bicalutamidu, z których wywodzi się także Andarine (S-4). Modyfikacje podstawników halogenowych w cząsteczce S-23 przesuwają jego profil farmakologiczny z częściowego agonizmu/antagonizmu (typowego dla wcześniejszych arylpropionamidów) w stronę pełnego, silnego agonizmu receptora androgenowego (AR) z jednym z najwyższych powinowactw raportowanych dla tej klasy (Ki rzędu pojedynczych nanomoli).
Niniejszy odczynnik dostarczany jest w formacie 60 kapsułek po 10 mg S-23 — postać dostosowana do protokołów chronicznej ekspozycji doustnej w modelach in vivo na gryzoniach oraz do standaryzacji naważki w długoterminowych badaniach androgenowych. Czystość weryfikowana metodą HPLC ≥98%, tożsamość potwierdzona spektrometrią masową, COA dostępne dla każdej partii.
Status regulacyjny
S-23 nie ukończył żadnej fazy badań klinicznych u ludzi — cała baza dowodowa pochodzi z modeli przedklinicznych (szczur, mysz, hodowle komórkowe). Brak rejestracji jako lek w EMA, FDA ani gdziekolwiek na świecie. Brak autoryzacji EFSA jako składnika suplementu diety. S-23 jako SARM znajduje się na Liście Zabronionej WADA w kategorii S1.2 (inne środki anaboliczne) — substancja zabroniona stale, w zawodach i poza zawodami. Komunikacja produktu jako „doustnego środka na masę mięśniową”, „alternatywy dla testosteronu” lub „antykoncepcji dla mężczyzn” jest sprzeczna z ramą Research Use Only.
Kontekst SARM i receptora androgenowego
Selektywne modulatory receptora androgenowego (SARM) to klasa niesteroidowych ligandów wiążących receptor androgenowy (AR) — jądrowy czynnik transkrypcyjny, który po związaniu androgenu (testosteron, dihydrotestosteron) reguluje ekspresję genów odpowiedzialnych za rozwój i utrzymanie tkanek androgenozależnych: mięśni szkieletowych, kości, prostaty, gonad, mieszków włosowych. Założeniem programu SARM, prowadzonego od lat 90. XX wieku m.in. przez GTx Inc. i Ligand Pharmaceuticals, było uzyskanie tkankowej selektywności — związku anabolicznego w mięśniu i kości, lecz o ograniczonym działaniu w prostacie i skórze, co teoretycznie redukowałoby profil działań niepożądanych klasycznych steroidów androgenno-anabolicznych.
Mechanizm tkankowej selektywności SARM opiera się na różnicach w konformacji kompleksu ligand-receptor oraz w rekrutacji koregulatorów transkrypcyjnych (koaktywatorów i korepresorów), których profil ekspresji różni się między tkankami. Ligand wiążący AR w jednej konformacji może rekrutować koaktywatory w mięśniu (efekt agonistyczny), a w prostacie — korepresory (efekt słabszy lub antagonistyczny). Ta dysocjacja jest podstawą farmakologii całej klasy.
S-23 zajmuje w tej klasie pozycję szczególną i pod wieloma względami skrajną:
- Pełny agonizm AR — w przeciwieństwie do tkankowo-selektywnych ligandów typu RAD-140 czy LGD-4033, S-23 zachowuje się jak pełny agonista receptora androgenowego, z bardzo wysokim powinowactwem (Ki rzędu ~1,7 nM — jedno z najwyższych wśród scharakteryzowanych SARM)
- Silny efekt anaboliczny — w modelach gryzoni S-23 indukował przyrost masy mięśnia dźwigacza odbytu (levator ani) i utrzymanie masy mięśniowej silniej niż słabsze ligandy arylpropionamidowe
- Mniejsza tkankowa selektywność — pełny agonizm obejmuje także prostatę i pęcherzykowe gruczoły płciowe; S-23 jest zatem mniej „selektywny” w sensie pierwotnej definicji SARM niż związki takie jak Ostaryna
- Potencjał antykoncepcyjny — silne hamowanie spermatogenezy (azoospermia odwracalna w modelu szczurzym) przez supresję osi podwzgórze-przysadka-gonady (HPG)
- Brak konwersji do estrogenów — jako związek niesteroidowy S-23 nie jest substratem aromatazy
Świat farmakologii androgenowej obserwuje S-23 z trzech powodów. Po pierwsze, jako modelowy związek do badań nad hormonalną antykoncepcją męską — to pierwotny kontekst, w którym został opracowany. Po drugie, jako narzędzie do badania granic tkankowej selektywności SARM — S-23 reprezentuje koniec spektrum „pełnego agonisty”, przeciwstawny tkankowo-selektywnym ligandom. Po trzecie, jako reprezentant arylpropionamidów o najwyższym powinowactwie do AR, użyteczny w badaniach zależności struktura-aktywność (SAR) całej rodziny.
Czym jest S-23?
Pod względem chemicznym S-23 to non-steroidalny ligand receptora androgenowego z rodziny arylpropionamidów.
- Nazwa zwyczajowa: S-23, S23
- Klasa farmakologiczna: non-steroidalny SARM (selektywny modulator receptora androgenowego); arylpropionamid, analog strukturalny Andarine (S-4) i bicalutamidu
- Profil receptorowy: pełny agonista AR, powinowactwo Ki ~1,7 nM
- Numer CAS: 1010396-29-8 (przy niepewności — „do weryfikacji w COA partii”)
- Wzór sumaryczny: C₁₈H₁₃ClF₄N₂O₃
- Masa molowa: 416,75 g/mol
- Laboratorium pochodzenia: GTx Inc. (Memphis), zespół Daltona i Jones, 2009–2011
- Postać dostarczana: kapsułka twarda HPMC (wegańska), 10 mg substancji czynnej na kapsułkę, 60 kapsułek; jakość farmaceutyczna, ≥98% HPLC
Tabela charakterystyki fizykochemicznej
| Parametr | Wartość |
|---|---|
| Nazwa | S-23 (S23) |
| Klasa chemiczna | arylpropionamid (non-steroidalny SARM) |
| Profil farmakologiczny | pełny agonista receptora androgenowego (AR) |
| Powinowactwo do AR | Ki ~1,7 nM (jedno z najwyższych wśród SARM) |
| CAS | 1010396-29-8 |
| Wzór sumaryczny | C₁₈H₁₃ClF₄N₂O₃ |
| Masa molowa | 416,75 g/mol |
| Czystość | ≥98% HPLC |
| Postać | kapsułka HPMC, 10 mg / kapsułka, 60 kapsułek |
| Okres półtrwania (model gryzoni) | T½ ~12 h |
| Biodostępność doustna (gryzonie) | ~70–80% |
| Konwersja do estrogenów | brak (związek niesteroidowy) |
| Status kliniczny | brak ukończonych badań fazy I–III u ludzi |
| Status WADA | Lista Zabroniona, kategoria S1.2 — zabroniony stale |
Pochodzenie:
Arylpropionamidy jako klasa wywodzą się z prac nad niesteroidowymi antyandrogenami (bicalutamide, hydroksyflutamid) prowadzonych pod koniec XX wieku. Program SARM w GTx Inc. (Memphis), kierowany przez Jamesa T. Daltona, doprowadził do scharakteryzowania serii ligandów arylpropionamidowych, w tym Andarine (S-4) i — w kolejnej iteracji — S-23. Cząsteczka została zaprojektowana z myślą o silniejszym, bardziej „pełnym” agonizmie AR oraz o zastosowaniu w hormonalnej antykoncepcji męskiej; pierwsze szczegółowe charakterystyki opublikowano w latach 2009–2011 (Jones et al., Endocrinology; doniesienia konferencyjne zespołu GTx).
Mechanizm działania na poziomie molekularnym
S-23 wiąże się bezpośrednio z domeną wiążącą ligand receptora androgenowego (AR), stabilizując konformację aktywującą rekrutację koaktywatorów transkrypcyjnych. Bardzo wysokie powinowactwo (Ki ~1,7 nM) oraz profil pełnego agonisty odróżniają ten związek od tkankowo-selektywnych SARM o łagodniejszej charakterystyce.
Profil farmakologiczny obserwowany w modelach przedklinicznych:
- Pełny agonizm receptora androgenowego — S-23 wiąże AR z jednym z najwyższych powinowactw raportowanych dla klasy SARM (Ki ~1,7 nM) i aktywuje receptor jako pełny agonista. W modelach reporterowych transkrypcji androgenozależnej związek indukuje pełną odpowiedź transkrypcyjną, a nie częściową — co kontrastuje z profilem antagonistyczno-częściowym jego strukturalnego krewnego, Andarine (S-4)
- Silny efekt anaboliczny w mięśniu — w modelu szczurzym (klasyczny test Hershbergera, masa mięśnia levator ani) S-23 indukował przyrost masy mięśniowej silniej niż słabsze ligandy arylpropionamidowe; profil anaboliczny w mięśniu i kości był jednym z głównych punktów charakterystyki zespołu GTx. W kontekście praktycznym do tej grupy zalicza się dostępne na rynku odczynniki badawcze, takie jak RAD-140 (Testolone) i LGD-4033 (Ligandrol)
- Ograniczona tkankowa selektywność — w odróżnieniu od pierwotnej definicji „selektywnego” modulatora, pełny agonizm S-23 obejmuje także tkanki androgenozależne typu prostata i pęcherzyki nasienne; związek jest zatem bliższy profilowi pełnego androgenu niż tkankowo-selektywnego liganda. To główne rozróżnienie wobec RAD-140/LGD-4033
- Hamowanie spermatogenezy — potencjał antykoncepcyjny — w modelu szczurzym (Jones et al. 2009) S-23 powodował odwracalną azoospermię przez supresję wydzielania gonadotropin LH i FSH, prowadzącą do zatrzymania spermatogenezy; po odstawieniu związku obserwowano powrót płodności. To pierwotny kontekst opracowania cząsteczki — hormonalna antykoncepcja męska
- Silna supresja osi HPG — przez sprzężenie zwrotne S-23 hamuje oś podwzgórze-przysadka-gonady (obniżenie LH/FSH, a w konsekwencji endogennej produkcji testosteronu); w piśmiennictwie badawczym dotyczącym protokołów androgenowych supresja osi HPG jest czynnikiem, dla którego rozważa się okołocyklowe postępowanie odbudowujące (PCT) w modelach. To obserwacja farmakologiczna, nie instrukcja stosowania u ludzi
- Brak konwersji do estrogenów — jako związek niesteroidowy S-23 nie jest substratem aromatazy, więc nie podlega konwersji do estradiolu (odmiennie niż testosteron i część steroidów anabolicznych)
Profil farmakokinetyczny (na podstawie modeli przedklinicznych):
- Okres półtrwania (T½) w modelu gryzoni: ~12 h
- Biodostępność doustna u gryzoni: ~70–80% (związek dobrze wchłaniany po podaniu doustnym)
- Profil PK ludzki: niescharakteryzowany — brak badań fazy I
- Cel molekularny: domena wiążąca ligand receptora androgenowego (AR); pełna aktywacja transkrypcji androgenozależnej
S-23 wśród SARM — pozycja na spektrum tkankowej selektywności:
W klasie SARM związki różnią się stopniem tkankowej selektywności i siłą agonizmu AR — od ligandów łagodnych po pełne agonisty:
| Związek | Profil AR | Tkankowa selektywność | Status |
|---|---|---|---|
| MK-2866 (Ostaryna) | częściowy/umiarkowany agonista | wysoka (anaboliczny, łagodny w prostacie) | RUO; WADA S1.2 |
| LGD-4033 (Ligandrol) | silny agonista | umiarkowana–wysoka | RUO; WADA S1.2 |
| RAD-140 (Testolone) | silny agonista | umiarkowana–wysoka | RUO; WADA S1.2 |
| S-4 (Andarine) | częściowy agonista/antagonista | wysoka | RUO; WADA S1.2 |
| S-23 | pełny agonista (Ki ~1,7 nM) | niska–umiarkowana (obejmuje prostatę) | RUO; WADA S1.2 |
S-23 wyróżnia się tym, że reprezentuje koniec spektrum „pełnego agonisty” — najsilniej wiążący i najmniej „selektywny” w sensie pierwotnej definicji SARM. To czyni go modelowym odczynnikiem do badania granic koncepcji tkankowej selektywności oraz do badań nad antykoncepcją androgenową. Strukturalnie pokrewny S-4 (Andarine) leży na przeciwnym końcu spektrum — jako częściowy agonista/antagonista bywa odnośnikiem w analizach porównawczych SAR arylpropionamidów. Pokrewny mechanistycznie modulator szlaku miostatyny YK-11 (5 mg) bywa zestawiany z S-23 w analizach anabolicznych związków RUO.
Zastosowania w badaniach naukowych
S-23 wykorzystywany jest w pracach badawczych w kilku obszarach. W modelach in vivo (szczur Sprague-Dawley, mysz) bada się jego wpływ na masę mięśnia levator ani i masę kości (efekt anaboliczny), na poziom gonadotropin LH/FSH i parametry spermatogenezy (potencjał antykoncepcyjny), na masę prostaty i pęcherzyków nasiennych (ocena tkankowej selektywności) oraz na markery sercowo-naczyniowe i lipidowe (profil bezpieczeństwa). W modelach in vitro (linie komórek androgenozależnych, testy reporterowe transkrypcji AR) prowadzi się pomiary powinowactwa receptorowego, kinetyki aktywacji transkrypcji oraz analizy zależności struktura-aktywność.
Konkretne kierunki badawcze obejmują:
- Hormonalna antykoncepcja męska — pierwotny kontekst opracowania; badania nad odwracalną supresją spermatogenezy przez modulację osi HPG i zatrzymanie produkcji gonadotropin
- Granice tkankowej selektywności SARM — S-23 jako modelowy pełny agonista przeciwstawiany tkankowo-selektywnym ligandom; mapowanie zależności konformacja-rekrutacja koregulatorów
- Badania powinowactwa i farmakologii receptora androgenowego — charakteryzacja Ki, testy reporterowe transkrypcji, profil pełnego agonisty wobec częściowego
- Analizy struktura-aktywność (SAR) arylpropionamidów — porównanie S-23 z Andarine (S-4) i bicalutamidem pod kątem wpływu podstawników halogenowych na profil agonistyczny
- Modele oceny bezpieczeństwa androgenowego — badania nad wpływem pełnego agonizmu AR na profil lipidowy (m.in. obserwowane w modelach obniżenie HDL), parametry wątrobowe i sercowo-naczyniowe
Szersze zestawienie profili poszczególnych ligandów i kryteriów ich doboru w pracy badawczej omawia przewodnik SARMy dla kulturystów, porządkujący różnice między związkami tej klasy.
Podsumowanie
S-23 (10 mg × 60 kapsułek) to non-steroidalny SARM z klasy arylpropionamidów, opracowany w GTx Inc. (zespół Daltona i Jones, 2009–2011) jako kandydat do hormonalnej antykoncepcji męskiej. Związek wyróżnia się pełnym agonizmem receptora androgenowego o jednym z najwyższych powinowactw w klasie (Ki ~1,7 nM) oraz ograniczoną tkankową selektywnością — co odróżnia go od tkankowo-selektywnych ligandów typu RAD-140 i LGD-4033.
W modelach gryzoni S-23 indukował silny efekt anaboliczny w mięśniu i kości oraz odwracalną azoospermię przez supresję osi HPG i spadek gonadotropin LH/FSH (Jones et al. 2009). Jako związek niesteroidowy nie podlega aromatyzacji. Profil farmakokinetyczny w modelu gryzoni: T½ ~12 h, biodostępność doustna ~70–80%; dane u ludzi niescharakteryzowane. Czystość HPLC ≥98%, MS Q-TOF, COA dla każdej partii. Status regulacyjny — wyłącznie Research Use Only; brak fazy klinicznej u ludzi; WADA Lista Zabroniona, kategoria S1.2 (zabroniony stale).
Bibliografia
- Jones A, Chen J, Hwang DJ, Miller DD, Dalton JT (2009). Preclinical characterization of a (S)-N-(4-cyano-3-trifluoromethyl-phenyl)-3-(3-fluoro, 4-chlorophenoxy)-2-hydroxy-2-methyl-propanamide: a selective androgen receptor modulator for hormonal male contraception. PubMed
- Jones A, Hwang DJ, Duke CB 3rd, He Y, Siddam A, Miller DD, Dalton JT (2010). Nonsteroidal selective androgen receptor modulators enhance female sexual motivation. PubMed
- Chen J, Hwang DJ, Bohl CE, Miller DD, Dalton JT (2005). A selective androgen receptor modulator for hormonal male contraception. PubMed
- Solomon ZJ, Mirabal JR, Mazur DJ, Kohn TP, Lipshultz LI, Pastuszak AW (2019). Selective Androgen Receptor Modulators: Current Knowledge and Clinical Applications. PubMed
- Narayanan R, Mohler ML, Bohl CE, Miller DD, Dalton JT (2008). Selective androgen receptor modulators in preclinical and clinical development. PubMed
FAQ
Pełny agonizm receptora androgenowego o wysokim powinowactwie (Ki ~1,7 nM) uruchamia mechanizm ujemnego sprzężenia zwrotnego w osi podwzgórze-przysadka-gonady (HPG). Sygnał androgenowy na poziomie podwzgórza i przysadki obniża wydzielanie gonadotropin LH i FSH, a w konsekwencji — endogenną produkcję testosteronu i spermatogenezę. Im silniejszy i bardziej „pełny” agonizm liganda, tym wyraźniejsza supresja osi HPG; dlatego S-23 wykazuje w modelach silniejszą supresję niż łagodniejsze, częściowo agonistyczne ligandy.
W piśmiennictwie dotyczącym protokołów androgenowych z tego powodu rozważa się okołocyklowe postępowanie odbudowujące (PCT) — to obserwacja farmakologiczna z modeli, nie instrukcja stosowania u ludzi.
S-23 został pierwotnie opracowany w GTx Inc. jako kandydat do hormonalnej antykoncepcji męskiej. W modelu szczurzym (Jones et al. 2009) związek powodował odwracalną azoospermię — silna supresja gonadotropin LH/FSH zatrzymywała spermatogenezę, a po odstawieniu obserwowano powrót płodności. Idea polegała na uzyskaniu związku jednocześnie hamującego produkcję plemników i utrzymującego efekt androgenowy w mięśniu/kości. To kontekst ściśle przedkliniczny — nie istnieją badania kliniczne ani zarejestrowana forma antykoncepcyjna oparta na S-23.
Tak. S-23 jako SARM znajduje się na Liście Zabronionej WADA w kategorii S1.2 (inne środki anaboliczne) — substancja zabroniona stale, zarówno w zawodach, jak i poza zawodami. Cała klasa SARM podlega tej kategoryzacji. Sportowcy zarejestrowani (ADAMS) muszą weryfikować aktualną Listę Zabronioną przed jakąkolwiek decyzją; obecność metabolitów SARM w próbce dopingowej skutkuje naruszeniem przepisów antydopingowych.
Dane pochodzą wyłącznie z modeli przedklinicznych i doniesień kazuistycznych. Jako pełny agonista AR S-23 wykazuje w modelach wyraźną supresję osi HPG (spadek endogennego testosteronu, supresja spermatogenezy). W piśmiennictwie SARM jako klasy raportowano obniżenie cholesterolu HDL, sygnały hepatotoksyczności oraz potencjalne ryzyko sercowo-naczyniowe (głównie na podstawie opisów przypadków i ostrzeżeń FDA). Profil bezpieczeństwa długoterminowego u człowieka nie został scharakteryzowany — brak badań klinicznych. Odczynnik pozostaje narzędziem badawczym przeznaczonym wyłącznie do pracy laboratoryjnej.
Związek nie ma formy leczniczej — S-23 nie przeszedł żadnej fazy badań klinicznych u ludzi i nie jest zarejestrowany jako lek w żadnej jurysdykcji. Wszystkie dostępne dane pochodzą z modeli przedklinicznych (szczur, mysz, hodowle komórkowe). Odczynnik RUO Pro-Body przeznaczony jest wyłącznie do dalszych badań laboratoryjnych — w identycznej kategorii, w której funkcjonuje w obrocie naukowym od momentu pierwszej charakteryzacji przez zespół GTx Inc.
Ten produkt nie ma jeszcze opinii.